Fitch tarafından derecelendirilen sukukların büyük bölümünde likidite, Orta Doğu’da devam eden jeopolitik gerilimlere rağmen savaş öncesi seviyelere yaklaşmaya başladı. Ancak toparlanmanın ülkeler, kredi notları, sektörler ve para birimleri arasında farklılık gösterdiği belirtildi.
Fitch analizine göre, 4 Ağustos itibarıyla Fitch tarafından derecelendirilen sukukların yüzde 75’inden biraz fazlasının likidite skoru 50’nin üzerinde bulunuyor. Bu oran 23 Mart’ta yüzde 64 seviyesindeyken, ocak ayında yüzde 81 olarak kaydedilmişti.
Sukuk piyasasının medyan likidite skoru ise 23 Mart’ta görülen 55 seviyesinden 64’e yükseldi. Buna karşın söz konusu değer, savaş öncesindeki 68 seviyesinin altında kaldı.
Fitch, menkul kıymet bazında likiditeyi ölçmek için Bloomberg’in Liquidity Assessment (LQA) skorlarını kullanıyor. 1 ile 100 arasında değişen bu ölçekte 100 en yüksek likiditeyi ve en düşük tahmini tasfiye maliyetini, 1 ise en düşük likiditeyi ve en yüksek maliyeti ifade ediyor. Analizde yerel kredi notuna sahip olan veya LQA skoru bulunmayan sukuklar kapsam dışında tutuldu.
Sukuk piyasasında toparlanma sürüyor
Son dönemdeki iyileşme, İran savaşıyla birlikte sukuk piyasasında likidite koşullarının sert şekilde bozulmasının ardından geldi.
Fitch, mart ayında yayımladığı değerlendirmesinde küresel sukuk piyasası ile Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ülkelerinin borçlanma araçları piyasalarında likidite koşullarının zayıfladığını açıklamıştı. Etkinin kredi notu, ülke riski ve sektörlere göre farklılık gösterdiği belirtilmişti.
Fitch’e göre kısa vadeli görünüm, çatışmanın kapsamı ve süresine bağlı olacak. Uzun vadeli görünümde ise yatırımcı güveninin ne kadar hızlı toparlanacağı belirleyici olacak.
Fitch, son raporunda, jeopolitik gerilimler devam ettiği sürece likiditenin baskı altında kalmasının beklendiğini belirtti. Kuruma göre likiditedeki iyileşme; kredi notu, ülke, sektör, para birimi ve jeopolitik risklere duyarlılık açısından farklılaşıyor. Yatırım yapılabilir seviyedeki sukukların likidite skorları, yatırım yapılabilir seviyenin altındaki sukuklara kıyasla daha yüksek seyrediyor.
Yatırım yapılabilir seviyedeki sukuklar daha güçlü
Yatırım yapılabilir seviyedeki sukuklar, yatırım yapılabilir seviyenin altındaki sukuklara kıyasla daha güçlü performans göstermeye devam etti.
4 Ağustos itibarıyla Fitch tarafından derecelendirilen yatırım yapılabilir seviyedeki sukukların ortalama likidite skoru 69 oldu. Bu değer mart ayında 64 seviyesindeyken ocak ayında 72 olarak gerçekleşmişti.
Buna karşılık yatırım yapılabilir seviyenin altındaki sukukların ortalama likidite skoru 40 oldu. Bu değer mart ayında 33, ocak ayında ise 48 seviyesindeydi.
“A” kredi notu kategorisindeki sukuklar, temmuz-ağustos döneminde likidite açısından en güçlü iyileşmeyi gösteren grup oldu.
Ülkelere ve para birimlerine göre likidite farklılaşıyor
Likidite performansı ülke ve ihraççı türüne göre de önemli farklılıklar gösterdi.
Hong Kong, Malezya, Endonezya ve Mısır sukukları ile uluslarüstü kuruluşlar tarafından ihraç edilen sukuklar en yüksek likidite skorlarına sahip gruplar arasında yer aldı.
Mısır, Umman, Malezya ve İrlanda sukukları ağustosta savaş öncesindeki likidite seviyelerini aşarken, Mısır sukukları savaş öncesi seviyenin 11 puan üzerine çıkarak en dikkat çekici toparlanmayı gerçekleştirdi.
KİK ülkelerinin ABD doları cinsinden piyasalarında 12 Ağustos itibarıyla hem sukuk hem de geleneksel tahvillerin ortalama likidite skoru yaklaşık 50 seviyesinde gerçekleşti.
Tüm para birimleri birlikte değerlendirildiğinde ise sukukların ortalama likidite skoru 57 ile tahvillerin 53’lük skorunun üzerinde kaldı. ABD doları cinsinden ihraçlar hariç tutulduğunda fark daha da açıldı. Bu durumda sukukların ortalama skoru 68’e, tahvillerinki ise 57’ye yükseldi.
Sukuklar Umman, Bahreyn ve Suudi Arabistan’da tahvillere kıyasla daha likit olurken, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nde iki varlık sınıfının likidite skorları aynı seviyede kaldı. Kuveyt’te ise tahviller sukuklardan daha yüksek likidite skoruna sahip oldu.
Malezya ringiti cinsinden sukuklar öne çıktı
Para birimi bazında Malezya ringiti cinsinden sukuklar ağustos ayında en yüksek likidite skoruna ulaştı. Aynı zamanda savaş öncesi seviyeleri aşan tek sukuk grubu da Malezya ringiti cinsinden ihraçlar oldu.
Fitch, bu performansta Malezya’nın derin ve güçlü yerel yatırımcı tabanının etkili olduğunu belirtti.
Euro cinsinden sukuklar da yüksek likidite seviyelerini korurken, ABD doları cinsinden sukukların toparlanması daha kademeli gerçekleşti ve bazı segmentlerde savaş öncesi seviyelere yaklaştı.
Varlığa dayalı sukuklarda likidite savaş öncesini aştı
Sektörler bazında değerlendirildiğinde, savaş öncesi likidite seviyelerini aşan tek grup varlığa dayalı menkul kıymetler oldu.
Toparlanma performansında ikinci sırada finansal kuruluşların ihraçları yer aldı. Bunları sırasıyla kamu kesimi, uluslarüstü kuruluşlar, altyapı ve proje finansmanı ile şirketler takip etti.
Uluslararası kamu finansmanı ise likidite toparlanmasının en geride kaldığı alan oldu.
